Tüm Haberler
Tüm Haberler
Sık Kullanılanlara Ekle! Açılış Sayfası Yap! Sitene Ekle! İletişim
  Anasayfa
  Haberler
  Bölgeler
  Yazarlar
  Ziyaretçi Yorumu
  Üyelik İşlemleri
  Künyemiz
  İrtibat

Gelişmiş Arama
Kitap Tanıtımı
 Humus'ta Kan Gövdeyi Götürüyor (Video)    Erdoğan: Suriye bizim iç meselemizdir    Zevahiri Suriye Muhalifetini Destekledi    Beşşar Esad’ın Suriye'de Öngöremedikleri    Şehid Şeyh Ahmed Yasin: Allah'ım Ümmetin Suskunluğunu Sana Şikayet Ediyorum    ''İskenderun saldırısı İsrail'in taktik değişikliği''    İKÖ ve İslam Dünyasının Soruları    İrlanda gemisi Gazze yolunda    Türkiye'den İsrail'e Enerji Yaptırımı Sinyali    Hamanei: ''Siyonist rejimin saldırısı beşeri vicdanlara saldırıydı!''  
Laikçilerin faşizanlaşması sürpriz değil
Cuma, 29 Eylül 2006 - (09:06)
Mustafa Akyol

Facebook da paylaş Twitter da paylaş

Türkiye'nin 'laikçi'leri, 'varlıklarını varlığına armağan ettikleri' tek otorite devlet olduğu için, onun geçmişten kalan her türlü otoriter alışkanlığına sahip çıkıyor, hatta daha da fazlasını istiyorlar.


'Laikçiler ırkçılığa kayıyor'. Ekonomi profesörü Eser Karakaş'ın 23 Eylül tarihli Referans gazetesinde yayımlanan yazısının başlığı buydu. Prof. Karakaş, CHP'nin Türk vatandaşlığını 'ırk esasına göre' tanımlamaya yönelik girişimlerine işaret ederek, "Türkiye, büyük bir hızla ırkçılığa dayalı bir anlayışın pençesine kayıyor" diyor ve şöyle ekliyordu: "hem de kendini ilerici, modern, Atatürkçü, çağdaş diye tanımlayan bir kesimin itelemesi ile."

Söz konusu 'ilerici kesim'den bazı grupların düşünce özgürlüğüne vurulan bir pranga niteliğindeki 301. maddeyi de cansiperane savunduklarını, Elif Şafak gibi düzeyli yazarlara karşı gayet düzeysiz saldırılar düzenlediklerini de biliyoruz. Yani sadece ırkçılığa değil, onunla hep atbaşı giden faşizanlığa da eğilimliler.

Bu, kuşkusuz ilginç bir durum. Ama aslında pek de şaşırtıcı değil. Çünkü söz konusu 'laikçi' kesimin dünya görüşü, aslında ırkçılığın ve faşizmin yeşermesine gayet uygun bir zemin oluşturuyor.

Laiklik, laikçilik

Belki öncelikle 'laikçilik'in anlamını açmak gerek. Bu kavram, aslında Türkiye Cumhuriyeti devletinin laik kimliğinin korunmasından yana olmak anlamına gelmiyor. (Kendini dindar olarak tanımlayan pek çok vatandaş da laikliğin devamından yana.) 'Laikçiler', dini sadece devletten değil aynı zamanda toplumdan da soyutlamak isteyenler. Toplumsal yaşamda Allah'ı ve dini hatırlatır hiçbir şeyin görünmemesi, söylenmemesi, anılmamasından yana olanlar. Aslında belki bunlara 'sekülerist' demek daha doğru, ama Prof. Karakaş'ın tanımına sadık kalıp 'laikçiler' demeye devam edelim.

Türkiye'de siyasi kavramlar havada uçuştuğu için 'laikçiler' kendi ideolojik/felsefi görüşlerini laik devlet ilkesinin bir gereği gibi gösteriyorlar. Bu kavramsal el-çabukluğu-marifetle, aslında 'devleti dinden, dini de devletten korumak' anlamına gelen laikliği, 'devlet eliyle dine baskı yapmak' şeklinde uygulatmaya çalışıyorlar.

Weimar'dan Naziler'e

Şimdi asıl gelelim 'laikçilik' ile faşizm ve ırkçılık arasındaki ilişkiye. Malum, 20. yüzyılda faşizmi ve ırkçılığı en radikal biçimde hayata geçiren proje, Nazi Almanyası'dır. Nazilerin yükselişini inceleyen pek çok tarihçinin cevap aradığı soru ise, 1920'li yıllarda gayet 'ilerici' bir toplum olan Almanya'nın nasıl olup da kısa zamanda Nazizm gibi bir cinnete kapılabildiğidir.

Bu sorunun Almanya'nın geçirdiği sosyoekonomik buhran, I. Dünya Savaşı'ndaki ağır yenilgi gibi farklı cevapları vardır. Ancak kendisi de bir Alman Yahudisi olup Nazilerin yükselişi üzerine ABD'ye göç eden ve Chicago Üniversitesi'nde uzun yıllar ders veren siyaset bilimci Leo Strauss, bir başka faktörün daha altını çizer: Strauss'a göre Nazilerin yükselişinin önemli bir nedeni, selefleri olan Weimar Cumhuriyeti'nde Alman toplumunun çok hızlı bir sekülerizasyon, yani dinden uzaklaşma süreci yaşamasıdır. Hıristiyan değerleri hızla erimiş, bu ise, Tanrı'nın yerine 'devlet'i ve 'Ari ırk'ı yerleştiren 'Nazi kamusal dini'nin yolunu açmıştır.

Bu nedenledir ki Strauss, kendisi bir ateist olmasına karşın, sağlıklı bir demokrasi için geleneksel dini değerlerin çok gerekli olduğunu, bu değerlerin ortadan kalktığı durumlarda insanların radikal totaliter projelere kolayca kapılabileceklerini savunmuştur.

Strauss'un sözünü ettiği tehlikenin yaşama geçmesi için mutlaka Nazi Almanyası gibi marjinal örneklere gerek yoktur. Amerikalı Katolik entelektüel Richard John Neuhaus, 'Çıplak Kamusal Alan' adlı kitabında, geleneksel dini değerlerin eridiği bir toplumda devletin kolayca otoriterleşebileceğini anlatır. Çünkü toplum, devletin koyduğu ilke ve kurallardan bağımsız olarak kendine ait değerlere sahip olmazsa, devleti denetleme yeteneğini yitirir.

Tek ölçü devlet olunca

Neuhaus'un ifadesiyle: "Değer bildiren dini geleneklerin toplumsal yaşamdan dışlanması, 'iyi devlet' veya 'adaletli devlet' gibi kavramları anlamsız hale getirir, çünkü bu durumda devletten başka bir iyilik veya adalet ölçüsü kalmamıştır." (The Naked Public Square, s. 159)

İşte Türkiye'nin 'laikçiler'i bu sorundan mustaripler. Kendilerini adadıkları, 'varlıklarını varlığına armağan ettikleri' tek otorite devlet olduğu için, onun geçmişten kalan her türlü otoriter alışkanlığına sahip çıkıyor, hatta daha da fazlasını istiyorlar. Osmanlı İmparatorluğu gibi demokratik olmayan bir devlette bile Sultan'a 'Mağrur olma padişahım, senden büyük Allah var' dedirten değerlerden yoksun oldukları için, devlete eleştirel bakmayı hayal bile edemiyorlar.
Ancak elbette seküler insanların hepsi söz konusu laikçi/devletçiler gibi değil. Aksine, pek çok seküler vatandaş da 'evrensel' sayılan ve günümüzde Avrupa Birliği'nde ifade bulunan değerleri sahiplenerek devleti sorguluyor.

Zaten bu nedenle de bugün Türkiye'de devletin otoriterizmlerini evrensel değerlerle eleştiren 'liberaller' ile dini değerlerle eleştiren 'muhafazakârlar' arasında zımni bir ittifak var.
Bunun ise bozulmaması gerek. Aksi takdirde Türkiye'nin demokrasi yürüyüşü, Weimar Cumhuriyeti'ninki kadar trajik olmasa da, başarısız bir deneme olarak tarihe geçebilir.

[ Arşivle! ] [ Yazdır! ] [ Postala! ]

 

Facebook da paylaş Twitter da paylaş

'Mustafa Akyol'in Diğer Yazıları
   'Hür Kürtler'in yanıldığı yer
   ‘Akıllı tasarım’ hakkında doğrular ve yanlışlar
Yazarlar
Maruf Çetin
Fedek ile ilgili tüm tartışmalar uydurmadır
Alıntılar
Selahaddin Eş Çakırgil
Bir geçmeyen geçmişin, bir zorbalığın 100 yılından resmi geçit sahneleri..
Bülent Şahin Erdeğer
Diller Değil Davranışlardır Aslolan...
Ahmet Varol
'Kaybedecek Zalim' İçin Kaybetmek
Robert Fisk
Fisk: Şiiler, Esad'ı yalnız bırakmayacak
Bülent Keneş
Suriye'de yaşanan katliamlarda İran'ın rolü
Abdurrahman Dilipak
Mehdi mi dediniz?
Haberler
Kitaplar
Oyunlar

islamdunyasi.com'da
internet'te

© Copyright by İslamdünyası
E-Posta:
info@islamdunyasi.com

Kaynak göstermek şartıyla alıntı yapılabilir.
Yazarların yazıları kendilerini bağlamaktadır.
Sitemiz Basın Meslek İlkeleri'ne uymayı taahhüt etmektedir.